← بازگشت به مجله طرح نوین
مجله حقوقی طرح نوین اندیشه

شرايط تحقق جرم اختلاس

1ـ اموال سپرده شده متعلق به دولت يا ساير اشخاصی باشد كه اموالشان نزد دولت است.

2ـ مرتكب بايد كارمند دولت بوده و اموال برحسب وظيفه به وي سپرده شده باشد.

3ـ مرتكب عامد باشد.

4ـ اموال مذكور را به نفع خود يا ديگري تصاحب يا تلف كند.

نكته: تفاوت خيانت در امانت و اختلاس در دو شرط اول است.

جهت تعيين قيمت مال موضوع اختلاس، ملاك قيمت دولتي نيست بلكه قيمت بازار است.

نكته: مجازات انفصال در اختلاس، قابل تبديل است.

نكته: عمل شركت x در اخذ هزينه ی برق و عدم تحويل آن به اداره ی دارايي مشمول عنوان جزايي نيست.

نكته: مطابق ماده 1 قانون مجازات عاملين متخلف در حمل ‌و نقل مصوب 1367 براي خيانت در امانت مجازات خاصي در نظر گرفته شده است: (... اگر متصدي حمل عمداً مال را به مقصد نرساند به حبس از دو تا پنج سال و جزاي نقدي معادل 10 تا 20 برابر ارزش مال محكوم مي‌شود و در صورت تكرار به حداكثر مجازات محكوم مي‌شود).

نكته: اگر اختلاس توأم با جرم ديگري (مثل جعل باشد) قواعد تعدد جرم رعايت نمي‌شود بلكه عنوان خاصي است و مجازات به شرح ماده 5 تعيين مي‌شود.

نكته:

1) ماده 604 ق.م.ا : خيانت مستخدمین دولت

2) ماده 349 ق.تجارت: سوءاستفاده از دلال

3) ماده 370 ق.تجارت: سوءاستفاده حق‌العمل‌كار

4) ماده 555 ق.تجارت: خيانت مدير تصفيه

ماده 11 قانون تصديق انحصار وراثت مصوب 1309: اگر متصرف مال مجهول‌المالك اموال منقول را تا 10 سال و اموال غيرمنقول را تا 20 سال به دولت ندهد مجازات خيانت در امانت را دارد.

نكته: ماده 28 قانون ثبت مصوب 1310 شامل متولي يا نماينده‌اي است كه در راستاي تباني با متقاضي ثبت اعتراض ندهد.

نكته: در تمام موارد فوق مرتكب مجازات خيانت در امانت را دارد.

نكته: اگر كارمند دولت كه اموال دولتي برحسب وظيفه به وي سپرده شده مال را به صورت عمدي تلف كند، مجازات اختلاس را دارد و اگر به صورت غيرعمدي تلف شود تصرف غيرقانوني.